Bir okurumuz soruyor: Zaman zaman köşenizi okuyorum. Biz çalışanların sorunlarına yer verdiğiniz için teşekkür ederim. 2015 yılının son aylarında yine gazetelerde açlık ve yoksulluk sınırları ile ilgili haberler çıktı. Bu haberlerde belirtilenlere göre asgari ücretle çalışan biz işçilere verilen ücretler bu rakamların altında. Neden asgari ücret, açlık ve yoksulluk sınırı altında belirleniyor?
Okurumuza teşekkür ederim. Onun özünde yakınma içeren sorusunu yanıtlamadan önce daha önceki yazımızda da belirttiğimiz gibi konu ile ilgili tanımları açıklamayalım.
Asgari ücret: İşçilere normal bir çalışma günü karşılığı ödenen ve işçinin gıda, konut, giyim, sağlık, ulaşım ve kültür gibi zorunlu ihtiyaçlarını günün fiyatları üzerinden asgari düzeyde karşılamaya yetecek ücret olarak tanımlanmaktadır.
Açlık sınırı: Bir insanın yaşabilmesi için alması gereken en az gıda için harcadığı paradır.
Yoksulluk sınırı: Kişinin gıda ve gıda dışı harcamaları yani barınma, ulaşım, sağlık, eğitim v.b. gibi insani gereksinmeler için yapması gereken harcamaların parasal tutarı olarak tanımlanabilir ve buna en az geçim sınırı da denir.
Bugünkü Açlık ve Yoksulluk Sınırı
Türkiye İstatistik Kurumu (TÜİK) verileri baz alınarak yapılan araştırmaların sonuçları her ay basına ve kamuoyuna duyurulmaktadır. Bunun yanında Türk-İş tarafından yapılan araştırma sonuçlarına göre eşi çalışmayan 2 çocuklu 4 kişilik bir ailenin asgari ücret üzerinden aylık 20105 yılında 135,17 TL asgari geçim indirimi dâhil aldığı ücret ile açlık ve yoksulluk sınırlarına ilişkin rakamlar aşağıdaki tabloda olduğu gibidir:
Dört Kişilik Bir Ailenin Açlık ve Yoksulluk Sınırı (TL/AY)
Eylül/2015 Ekim/2015 Kasım/2015 Aralık/2015
Asgari Ücreti 1.045,60 1.045,60 1.045,60 1045,6
Açlık Sınırı 1.361,00 1.379,00 1.391,00 1.385,00
Yoksulluk Sınırı 4.434,00 4473 4530 4.512,00
Tabloya bakıldığında 4 kişilik bir ailenin 2015/Eylül ayındaki açlık sınırı asgari ücretin net tutarının üzerinde aylık 1.361,00 TL iken Ekim ayında 18,00 TL, Kasım ayında 30,00 TL, Aralık ayında 24,00 TL artmıştır.
Aynı ailenin yoksulluk sınırına bakacak olursak; 2015/Eylül ayında 4.434,00 TL olan sınır Ekim ayında 18,00 TL artarak 4.473,00 TL, Kasım ayında 96,00 TL artarak 4.530,00 TL, Aralık ayında 78,00 TL artarak 4.512,00 TL olmuştur. Esasında yaz aylarında enflasyon artışının sebze ve meyve fiyatlarına bağlı olarak düşmesi gerekirken Aralık ayında artması da anlamlıdır.
Ya Asgari Ücret
4857 sayılı İş Yasası uyarınca işçiler için 01.07.2014-31.12.2014, 01.01.2015-30.06.2015 ve 01.07.2015-31.12.2015 tarihleri arasında geçerli olmak üzere yürürlüğe konulan asgari ücretlerin eşi çalışmayan 2 çocuklu bir aile için, asgari geçim indirimleri de dâhil aylık net tutarları ve artış oranları aşağıdaki tabloda gösterilmiştir:
Net Asgari Ücret Tutarları (TL/AY)
2014/Temmuz-Aralık: 931,19 TL
2015/Ocak-Haziran994,13 TL
Artış Tutarı: 62,94 TL
Artış %’si: 6,13
2015/Temmuz-Aralık: 1.045,60 TL
Artış Tutarı: 51,47 TL
Artış %’si: 5,74
İki tablo karşılaştırıldığında gerek 2014 ve gerekse 2015 yılı için belirlenen asgari ücretlerin eşi çalışmayan 4 kişilik bir ailenin açlık sınırlarının altında olduğu görülmektedir ve buna göre de okurumuz haklıdır.
Okurumuza verilen açlık sınırının altındaki ücret asgari ücret komisyonu tarafından belirlenmiştir. Asgari ücret belirlendiğinde, 2015/Aralık ayı açlık sınırını 1.385,00 TL olarak kamuoyuna açıklamış olduğundan, komisyon da bu rakamı bilmekte idi. Ne var ki hükümetin emrindeki komisyon, 2016 yılı asgari ücretini 2015 yılı açlık sınırının altında ve asgari geçim indirimi de dahil 1.300,99 TL olarak belirlemekten çekinmemiştir.