İzmir'in yaşayan tarihi

İzmir kulüplerinde futbol oynayıp hala yaşayan tek kişi kaldı. Burhanettin Cevrem. İzmirspor ve Göztepe başta olmak üzere bir çok kulüpte oynayan ve antrenörlük yapan 94 yaşındaki futbol adamı, İzmir'in son 70 yıllık futbol tarihini mercek altına aldı.

İzmir'in yaşayan tarihi

Röportaj/Levent ARIÖZ

Karşıyaka, Altay, Göztepe, Altınordu, İzmirspor.. İzmir'in bu köklü kulüplerinde bir dönem oynayıp hala hayatına devam eden bu kadar yaş almış bir futbol adamı yok. İzmir'in yaşayan tarihi Burhanettin Cevrem. Kimse 94 yaşında olduğuna inanmıyor. O yüzden konuşmasının başında ilk olarak nüfus cüzdanını gösteriyor. Hatay Semti'nde oturan Burhan Amca, uzun yaşamın sırrını, bir kaç kez sormama rağmen geçiştiriyor; aşçıların püf noktalarını gizlemeleri gibi. En sonunda ısrarlarıma dayanamıyor. Zeytinyağı mı seni bu kadar dinç kılan, yoksa her sabah aç karnına yediğin 1 kaşık bal mı? Hayır diyor. Bu zamana kadar kimseye bir kötülüğüm dokunmadı. Herkese iyilik yaptım. Şimdi de karşılığını alıyorum diyor. Koskoca bir maşallah diyoruz Burhanettin Hoca'ya ve İzmir futbol tarihinin sayfalarını açmaya başlıyoruz. Konuşmaya başlıyor. Hafızası o kadar berrak ki, "Etrafımdaki insanlar gelip, kükürt alacağım. Isparta'nın hangi kazasına gitmeliyim , İzmir'in şu bölgesinden ne getirmeliyim diye hep bana sorarlar" diyor. O sebepten İzmir'in futbol tarihinin son 70 yılını daha dünmüş gibi hatırlıyor. Duayen futbol adamının röportajından satır başları şu şekilde:

FENERBAHÇE'YE TRANSFER OLACAKTI

"Doğma büyüme Eşrefpaşalıyım. Pek tabiiki de doğuştan İzmirsporlu. 4 sene altyapı, 10 sene A takım olmak üzere 14 sene bu kulüpke forma giydim. İzmirspor'un lokal takımlarında futbol oynamaya başladım. Tam Şimşek'in A takımına transfer olacaktım. 1946 yılında askerlik maceram başladı. Balıkesir'de bir futbol takımı kurdular. Beni beğendiler. Oynamaya başladım ve ismim yayılmaya başladı. 1947'de 1 hafta izin alıp İzmir'e geldim. İzmirspor ile Altay arasında oynanan hazırlık maçında Şimşek formasıyla 2 gol attım. Maçın orta hakemi yüzbaşı. Aynı zamanda Karagücü başkanıymış. Nerede askersin dedi. Balıkesir'de dedim. 1 telefonla askerliğimi İzmir'e aldılar. Sonra askeri takımı lağvettiler tekrar Balıkesir'e döndüm. 1948'de İzmirspor, İzmir şampiyonu oldu. Türkiye şampiyonasına katıldık. Galatasaray, Ankaragücü ve Eskişehir Demirspor'la oynadık. Başarılı olamadık ama ben çok iyi oynadım. Meşhur Galatasaray kalecisi Turgay Şeren ilk maçını bize karşı oynadı. Bazı maçlarda sol açık bazı maçlarda sol iç oynuyordum. Beni Fenerbahçe istedi. Antrenörü Molnar'dı. Tam Fenerbahçe'ye gidecektim bir telefon geldi baban felç geçirdi gel. Hayatımda böyle bir dönüm noktası oldu."

Göztepe formasıyla eski takımına 2 gol attı

"İzmirspor'a geri döndüm. İdmana çıktım ve dönemin İzmirspor Başkanı Adnan İncirmen, bende senin gibi çok futbolcu var diyince hevesim kırıldı. Göztepe'de oynayan bir arkadaşım beni kulübüne çağırdı. O zaman Göztepe'de ne saha vardı ne soyunma odası. Sahanın kenarında soyunuyorduk. Yağmur yağsa, naylon koyuyorduk. Fikstüre baktım 4. maç İzmirspor-Göztepe. 1 hafta evvel İzmispor- Altınordu oynuyor tribünde haydi İzmirspor diye bağırıyorum. Göztepeliler bana şaşkınlıkla bakıyor. Bendeki İzmirspor aşkı hastalık. Kulübe gittim, İzmirspor'a karşı beni isterseniz oynatmayın dedim. Takım kaptanı Mehmet, bak dedi, ben kendimden şüphe ederim ,senden etmem, çık oyna. 5-1 yendik. 2 golü ben attım."

Yunanistan'a maça giderken batıyorduk

 "Göztepe forması giyerken biz Olimpiakos, Altay Apollon ile 1'er hazırlık maçı yapacaktı. Çeşme'den motorla 2 saatte Sakız Adası'na vardık. Oradan bir vapura bindirdiler bizi. Ancak 7 saat oldu, 8 saat oldu Atina'ya bir türlü varamadık. Annem-babam Giritli olduğundan az çok Rumca biliyorum. Kaptanın konuşmalarına kulak kabarttım. Bir yolcu gemisinin kaptanı uyumuş, gemi kaza yapmış, onu almaya gidiyoruz dedi. Gecenin bir vakti bir baktım ışıklar yandı. Bir kadın ve kızını benim odama aldılar. Batan gemideki kişileri bizim vapura naklettiler. Ağırlık 2 katına çıkınca batma tehlikesi geçirdik. Pazar 9'da Atina'nın Pire Limanı'na geldik. Otele geçtik. Bizim takım kalede Sadi, sağ bek Semih, sol bek Ruhi, sağ haf Sedat, santrhaf Adnan Süvari. Adnan Süvari ozaman Yün Mensucat'taydı, takviye olarak almışlardı takıma. Sol ön Mehmet, sağ açık Nezihi, sağ iç Kaya, santrfor ben, sol iç Emcet, sol açık Özdemir'di. İlk maçta 2-0 mağlup olduk. 2 tane yüzde yüz gol kaçırdım. 1 gün istirahat edip, Altay- Göztepe karması, Panetolikos-Olimpiakos karmasıyla karşılaştı. Berabere bitti. Son maçta ise Altay ile oynadık, maç yine berabere tamamlandı."

Ya İzmirspor'a gel ya da semti terk et

"Aynı sezonun ikinci yarısında İzmirspor'u 1-0 yendik. Maçtaki tek golü attım. Yağhaneler'de oturuyordum. 20-30 İzmirsporlu evimin önünde bekliyordu. Ya İzmirspor'a geri dönersin ya da Eşrefpaşa'yı terket dediler. Baskıya dayanamadım, İzmirspor'la anlaştım. Sana 90 lira vereceğiz. 40'ını biz vereceğiz. 50'sini semtteki taksi durağı verecek dediler. Ben Göztepe'de 300 liraya oynuyordum primler hariç. 300 liraya o zaman en lüks yerde daire alınıyordu. Ay başı geldi. Beklediğim gibi bir ödeme olmadı. İzmirspor başkanı o zaman Karasalkım şarap fabrikalarının sahibiydi. Beni çağırdı. Geç tezgahın başına. Sek mi istersin, gümüş sek mi dedi. Bardağı önüme koydu. Sonra bu mereti uzun süre bırakamadım.

Silah zoruyla Ödemiş'e transfer oldu

Aynı zamanda mobilya cilası işiyle uğraşıyordum. Ödemiş'te bir iş aldım. O zaman bütün futbolcular hem çalışıp, hem oynuyordu. Ağır Ceza Mehkemesi'nde rötüşler yapıyorduk. Çalışırken Altınova diye bir takım idman yapıyordu. Futbol oynayan birini görünce izlemeden duramam. Ben de aralarına katıldım. Gel dediler bizi çalıştır. Antrenörlük yaptım ve şampiyon olduk. Altınova CHP'liydi. Rakip takım Ödemiş, Menderes'in takımıydı(DP). İki kişi geldi koluma girdi, beni sapa bir yere oturttular. Masaya silah koydular. Ya bizim takımın başına gelirsin, ya da seni vururuz dediler. Bu olay üzerine Ödemiş'le anlaştım ve onları da şampiyon yaptım."

Metin Oktay'ı keşfetti

"İzmirspor'da amatör takımlara hakemlik yaptığım bir maçta Metin Oktay'ı beğendim. İzmirspor'un efsane oyuncusu Tarık Gençay'ın yanına gittim. Tarık abi bir futbolcu izledim, bayıldım. Vurduğu zaman kaleciyi kalenin içine sokuyor dedim. Ulan, Damlacık'tan futbolcu mu çıkar dedi. Hadi gidelim bakalım derken, Yün Mensucat daha erken davranmış, Metin'i almış. Yün Mensucat'tayken de golleri bize hep Metin atıyordu. Türkiye'nin en iyi menajeri Sami Özok ile görüştük. Benim önerilerime çok güvenirdi. Konuşmalarım sonrası Metin'in İzmirspor'a transferini gerçekleştirdik. Aradan bir kaç ay geçtikten sonra Karagümrük ile oynayacağımız kupa maçından önce kadro açıklanıyor. Bir baktık Metin yok. Metin Galatasaray ile Rusya'ya gitmiş. Karagümrük bizi 2-0 yendi. 15 gün sonra onları İstanbul'da 3-2 yendik. O dönem Oya Sarı ile evli Metin. Ancak Oya İstanbul'da yaşamak istemiyor. Oya'nın babası Ziya Sarı çok zengin bir kişi. Metin'e dedi ki sana Konak'ta bir benzin istasyonu açayım, bütün masrafını ben yapayım. Kızımı üzme, gel İzmir'e. Metin yaşanan olaylar sonrası İzmir'e ve İzmirspor'a gelmeyince boşandılar. Metin de sonra İstanbul'da kalıcı oldu."

İnönü'nün bir şöförü bir de koruması vardı

"1959'da İsmet İnönü, Isparta Sümerbank'ı çalıştırdığım dönemde kente geldi. Yemek yemek için salon var mı diye etrafa sormuş. Kulübün başkanı da hasta CHP'liydi. Kulübün büyük bir salonu vardı. İnönü'yu oraya davet ettiler. Ben de görmeye gittim. O zamanlar bir şoförü, bir de koruması vardı İnönü'nün, o kadar. Fethi Çelikbaş'la beraber gelmişti. Ben orada İnönü'yle yemek yedim. Yirmi gün sonra da 27 Mayıs ihtilali oldu."

88 saatte Halep'e maç yapmaya gittik

"Altınordu karması ile Suriye'ye özel maça 88 saatte gittik. Karmada, Karşıyakalı Nebil, Demirsporlu Sinek Tahsin gibi önemli oyuncular vardı. Basmane'den kara trene bindik 5 günde Pazar sabahı Halep'e vardık. Varır varmaz maça çıktık, beş- altı farklı mağlup olmuştuk. Daha sonra otobüsle Şam'a geçtik. Orada da 3 maç yaptık. Bir gol attım. Dönüş yolu da bir o kadar zahmetli ve yavaştı."

Eşi Şimşekler'in ilk kadın idarecisi

"Rahmetli menajer Sami Özok, Futbolu bıraktın, seni Tepecik'te fizik tedavi merkezine yönlendireceğim, orada çalış dedi. Gittim. Sonradan eşim olacak Yurdagül Hanım yanıma geldi. Bu ellerle başarılı olamazsın dedi. O zaman gitmeyi düşündüm. Kal, fizik tedavide bir sürü alet var, onları göstereyim" deyince fikrim değişti. Göztepe'nin efsane kalecisi Ali Artuner tedaviye geldi, sıraya girmek istemedi. Tedavi olup erkenden gitmek istedi. Yurdagül Hanım, Ali'ye sıraya gir deyince, Ali Artuner, Seni Burhan abiye şikayet edeceğim diye serzenişte bulundu. Bir gün benimle evlenirmisin dedim. Kapat dedi bu mevzuyu. Günler sonra yemeğe götürdüm onu. Hala fikrinde sabitmisin sorusunu yöneltti. Evet dedim. Anneni gönder de beni istesin dedi. Sporu çok severdi. Maçlara giderdik. Cemal Dönmez başkanlığında, İnciraltı Tesisleri'nin müdürlüğünü yaptı. İzmirspor'un ilk kadın idarecisi oldu. Ben BMC fabrikasındaydım. Durumum çok iyiydi. Altıma araba çektim, Bodrum'dan ev aldım. O fakirlikten zenginliğe ulaşınca kendime şaşırdım. Futbolculuktan kazanamadığım parayı, fabrikada kazandım. Ben top oynadım, hanımım İzmirspor'da idarecilik yaptı. Oğlum İzmirspor'da amatör takımda kaleciydi. Gelinim İzmirspor kadın takımını antrenör olarak 2. Lig'den 1. Lig'e çıkardı. Teyzemin oğlu İzmirspor'da kaleci, başkanlığını yaptı. Bizim aile dört bir yandan İzmirsporlu."

Gürsel Aksel benzin sırasında vefat etti

"Göztepe kulübünden de bir çok arkadaşım var. Isparta'da Bombacı Halil Kiraz'la beraber çalıştık.

Gürsel Aksel'le çok sohbetlerimiz oldu. Emekli olunca antrenörlüğe başladı. Rize'ye gitti. Benzin alacak. Evde kullansın diye. Futbolcular yardım etmek istemiş demişler benzinini biz götürelim. O da kendi işimi kendim yapacağım demiş. Benzin sırasına girmiş, bir patlama olmuş. Üzücü bir şekilde hayatını kaybetmişti."

Altay Paixao'yu oynatmalı

"İzmir takımlarını sıklıkla takip ediyorum. Göztepe, Giresun gibi bir takıma kaybetmemeli. Bunun izahı olamaz. Altay'da ise Mustafa Denizli iyi arkadaşım. Ancak 1. Lig'de iken Altay'daki gol kralı(Paixao)'nın yaptıkları ortadaydı. Hep sonradan oyuna girmeye başladı. Alanya'da son 15 dakikada giriyor, gol atıyor. Altınordu ile Süper Lig'e çıkma finalinde sonradan giriyor gol atıyor. O oyuncunun(Paixao) artık 11'de başlaması lazım."

İzmirspor üst lige çıksın gözüm açık gitmesin

"Altyapı antrenörünün, A takım hocasından daha bilgili olması lazım. 14 yaşındaki çocuğa futbolun A-B-C'sini öğretiyorsun. A takımın antrenörüne ise hazır oyuncu geliyor. Bir kondisyon, bir taktik veriyor tamam. İzmirspor genç takım antrenörlüğüne başlarken, A takım hocasının bana bir lafı vardı. Senden şampiyonluk değil futbolcu istiyorum dedi. İzmirspor altyapısıyla ancak çıkışa geçer. Biz Fenerbahçe'ye 4 attığımızda, 11'de 8 altyapı oyuncumuz vardı. İzmirspor idarecilerinden ricam var. Şu kısa zamanımda İzmirspor'u iyi yerde görüyüm de gözüm açık gitmesin. Artık 3. Lig'e çıkalım, daha yukarısını da görelim."

YORUM EKLE
YORUMLAR
Alper Dost
Alper Dost - 3 hafta Önce

Levent tebrikler. Çok güzel haber. Değerlerimizi yaşarken anmak, tanımak lazım. Kalemine sağlık

Ali kırays
Ali kırays - 3 hafta Önce

Süper olmuş.Levent,kutlarım.