Küresel iklim krizinin etkilerinin her geçen gün daha fazla hissedildiği bir dönemde, çocuklar çevre sorunlarına çözüm üretmek için teknolojiyi etkin şekilde kullanmaya başladı. İzmir Bayraklı Osman Çınar Ortaokulu'nun koordinasyonunda yürütülen eTwinning "Water Wise Hobbies" (Su Bilinçli Hobiler) projesi, farklı ülkelerden öğrencileri ortak bir amaç etrafında buluşturdu.
İngilizce Öğretmeni Görkem Doğan koordinasyonunda gerçekleştirilen projeye Türkiye'den İzmir ve Zonguldak'ın yanı sıra Yunanistan, İtalya ve İspanya'dan toplam beş okul katıldı. 8-12 yaş grubundaki öğrenciler, hem uluslararası iş birliği deneyimi kazandı hem de su tasarrufu konusunda dikkat çeken çalışmalar ortaya koydu.
Yapay zekâyı tüketen değil üreten nesil yetişiyor
Projede, Millî Eğitim Bakanlığı'nın Eğitimde Yapay Zekâ Politikası temel alınarak öğrencilerin teknolojiyi bilinçli, güvenli ve etik biçimde kullanmaları hedeflendi. Çocuklar, günlük yaşamlarında en çok ilgi duydukları futbol, basketbol, voleybol, resim ve dans gibi hobiler sırasında fark edilmeyen su tüketimini azaltmanın yollarını araştırdı.
Bu süreçte ChatGPT ve Gemini gibi yapay zekâ uygulamaları, yalnızca bilgi edinilen platformlar değil, öğrencilerin çözüm geliştirdiği dijital öğrenme ortaklarına dönüştü. Yapay zekâ destekli beyin fırtınaları sonucunda hazırlanan sorular, Akdeniz'in en önemli çevre ve sürdürülebilirlik eğitim ağlarından biri olan MEdIES (Akdeniz Çevre ve Sürdürülebilirlik Eğitim Girişimi) uzmanlarına gönderildi.
Akdeniz için ortak çevre bilinci oluşturuldu
Projeye gösterilen ilgi, uluslararası eğitim çevrelerinde de dikkat çekti. Öğrencilerin hazırladığı sorular karşısında MEdIES uzmanları, çocukların çevre farkındalığı ve çözüm odaklı yaklaşımını takdir etti.
MEdIES Kıdemli Eğitim Programı Sorumlusu Iro Alampei, öğrencilere gönderdiği mesajda suyun korunmasının herkesin ortak sorumluluğu olduğunu vurguladı. Alampei, okulda su kaçağı görüldüğünde bunun yetkililere bildirilmesini isteyerek çocukların "suyun savunucusu" olmaları gerektiğini ifade etti.
Ayrıca farklı ülkelerde yaşansa da aynı Akdeniz'in paylaşıldığını hatırlatan Alampei, çevre kirliliğinin sınır tanımadığını belirterek kıyıların korunmasının önemine dikkat çekti. Öğrencilere duşta suyun ısınmasını beklerken akan suyun kovada biriktirilerek bitkilerin sulanmasında kullanılabileceği gibi günlük yaşamda uygulanabilecek pratik tasarruf önerileri de sundu.
Demokrasi kültürü dijital ortamda güçlendi
Proje yalnızca çevre bilincini değil, katılımcı demokrasi anlayışını da geliştirdi. Öğrenciler, çevrim içi toplantılarda Mentimeter uygulaması üzerinden oylama yaparak en çok ilgi duydukları beş hobiyi ortak kararla belirledi.
Böylece proje sürecinin her aşamasında öğrencilerin fikirleri ön plana çıkarıldı. Karar alma süreçlerine aktif katılım sağlayan çocuklar, farklı ülkelerdeki akranlarıyla ortak hareket etmenin deneyimini yaşadı.
Ortak logo dört ülkenin emeğiyle ortaya çıktı
Projenin en dikkat çeken çalışmalarından biri de ortak logo tasarımı oldu. Türkiye, Yunanistan, İtalya ve İspanya'dan öğrenciler önce fikirlerini Google Dokümanlar üzerinden paylaştı. İtalyan öğrenciler taslak çizimleri hazırlarken, tüm ortaklar Canva platformunda birlikte çalışarak tasarımı geliştirdi.
Son aşamada gerçekleştirilen Tricider oylamasıyla dört ülkenin bayraklarının dünyayı sardığı ve "Water is our Life!" sloganını taşıyan logo, projenin resmi amblemi olarak seçildi.
Öğrenciler ayrıca proje boyunca ortaya çıkan tüm çözüm önerilerini Gamma AI platformu aracılığıyla dijital ve görsel bir Su Tasarrufu Çözümleri Rehberi haline getirerek herkesin erişimine açtı.
Kahoot turnuvasında hem yarıştılar hem öğrendiler
Uluslararası projenin finali ise eğitici olduğu kadar eğlenceli bir etkinlikle gerçekleştirildi. Her okul, başka bir ülkenin hazırladığı su tasarrufu rehberini inceleyerek Kahoot! platformunda bilgi yarışmaları hazırladı.
Bu kapsamda Türk öğrenciler İtalya'nın basketbol ve Yunanistan'ın futbol rehberlerini oyunlaştırırken, İtalyan öğrenciler de Türkiye'nin voleybol ve dans temalı çalışmalarını dijital yarışmalara dönüştürdü.
Final toplantısında dört ülkeden öğrenciler canlı bağlantıyla aynı platformda buluşarak hazırladıkları oyunları birlikte oynadı. Böylece çocuklar hem farklı ülkelerde geliştirilen fikirleri öğrendi hem de su tasarrufu konusunda uluslararası akran öğrenmesi gerçekleştirdi.
Ulusal hedeflere uluslararası örnek
Hazırlanan proje, Birleşmiş Milletler Sürdürülebilir Kalkınma Hedefleri, Millî Eğitim Bakanlığı'nın Eğitimde Yapay Zekâ Politikası ve Türkiye'nin Su Verimliliği Seferberliği Eylem Planı ile doğrudan örtüşen örnek uygulamalardan biri olarak öne çıktı.
