Çeşme Çevre Derneği, Çeşme’nin Alaçatı mahallesinde yerleşim alanlarına çok yakın konumda yürütülen rüzgâr enerjisi santrali (RES) yenileme/kurulum çalışmalarına ilişkin yazılı bir açıklama yaptı. Açıklamada, 1990’lı yıllarda küçük türbinler için verilmiş izinlere dayanılarak bugün çok daha büyük kapasiteli türbinlerin kurulduğu, buna rağmen yeni bir Çevresel Etki Değerlendirmesi (ÇED) sürecinin işletilmediği ifade edildi.
Güncel projede 136 metrelik rotor çapına, 100 metre kule yüksekliğine ve 4,3 MW güce sahip türbinlerin evlere birkaç yüz metre mesafede planlanmasının “açık bir planlama ve çevre hatası” olduğunun savunulduğu açıklama şöyle:
BİLİMSEL VE ULUSLARARASI GERÇEKLER GÖZ ARDI EDİLİYOR
Dünya genelinde modern rüzgâr türbinlerinin insan sağlığı üzerinde oluşturduğu etkiler bilimsel olarak ortaya konmuştur. Bunlar arasında:
• düşük frekanslı gürültü (LFN),
• gölge/flicker etkisi,
• mikro titreşim ve rezonans,
• uyku bozuklukları,
• stres ve odaklanma sorunları,
• özellikle çocuklar, yaşlılar ve hassas gruplarda çeşitli sağlık riskleri bulunmaktadır.
Bu nedenle birçok ülke, türbin–yerleşim mesafesini minimum 1500–3000 metre olarak belirlemektedir. Yeni nesil türbinlerin önemli kısmı artık offshore (deniz üstü) alanlara taşınmaktadır.
ALAÇATI ARTIK BİR YAŞAM ALANIDIR — ENERJİ ÜRETİM MERKEZİ DEĞİLDİR
Alaçatı, Türkiye’nin en önemli turizm merkezlerinden biri hâline gelmiştir. Yoğun konutlaşma, yerleşim ve sosyal yaşamla gelişen bir bölge olan Alaçatı’da:
• 136 metrelik rotor çapına sahip,
• 100 metre kule yüksekliğinde,
• 4.3 MW gücündeki dev türbinlerin,
• evlere birkaç yüz metre mesafede kurulması
açık bir planlama ve çevre hatasıdır.
1992’de kurulan küçük ARES türbinleri ile günümüzde kurulmak istenen dev türbinler aynı kategoride değildir. “Eski santralin yenilenmesi” gerekçesi hukuken de çevresel olarak da geçerli değildir.
ÇED RAPORU ALINMADAN ÇALIŞMA BAŞLATILMASI HUKUKA AYKIRIDIR
Yeni türbinlerin kurulu gücü, boyutu ve etkileri tamamen değişmiştir. Bu nedenle proje:
ÇED Yönetmeliği’nin 6(3) maddesi gereği “kapasite artışı–teknoloji değişimi” kapsamında ÇED’e tabidir.
ÇED süreci işletilmeden yapılan bu çalışmalar hem ilgili mevzuata hem de kamu yararına aykırıdır.
ÇAĞRIMIZDIR
Çeşme Çevre Derneği olarak aşağıdaki taleplerimizi kamuoyu ile paylaşıyoruz:
1. Alaçatı yerleşimine bu kadar yakın kurulan türbinlerin inşaatının derhal durdurulması,
2. Projenin ÇED sürecine alınması,
3. Türbinlerin yerleşimden en az 2–3 kilometre uzakta alternatif alana taşınması,
4. Çeşme’nin turizm kimliğini bozacak, halk sağlığını tehdit edecek projelere son verilmesi,
5. Bilimsel, şeffaf ve kamu yararına uygun bir değerlendirme sürecinin başlatılması.
Biz enerji üretimine değil; yerleşim alanlarına bu kadar yakın, insan sağlığını ve yaşam kalitesini riske atan yanlış projelere karşıyızAlaçatı’nın çocuklarını, yaşamını, doğasını ve turizmini korumak hepimizin görevidir.
