ABD Başkanı Donald Trump’ın gece yarısı için duyurduğu büyük saldırı öncesinde İran’a yönelik hazırlık bombardımanlarının başladığı iddiaları, uluslararası gündemi sarsarken Orta Doğu’da tansiyon kritik eşiğe ulaştı. İran petrol ihracatının kalbi olarak görülen Hark Adası’nın hedef alındığı, enerji ve iletişim altyapılarının vurulduğu öne sürülürken Trump’ın “bir medeniyet yok olacak” sözleri krizin boyutunu büyüttü. İran ise bölgedeki enerji hatlarını hedef alan sert bir misilleme tehdidinde bulundu. Diplomatik cephede Türkiye, Pakistan ve Mısır’ın girişimleri sürerken dünya beklenen büyük bombardıman öncesinde alarm durumuna geçti.
Trump’ın sözleri savaşın tonunu değiştirdi
ABD Başkanı Donald Trump, sosyal medya üzerinden yaptığı açıklamada İran’a yönelik sert ifadeler kullandı. Trump, gece saatlerinde başlayacağını duyurduğu operasyon öncesinde “Bu gece bütün bir medeniyet yok olacak ve bir daha asla geri gelmeyecek” sözleriyle dikkat çekti. Bu açıklama, ABD İran geriliminin diplomatik sınırları aşarak askeri çatışma ihtimaline dönüştüğünü gösteren en güçlü mesajlardan biri olarak yorumlandı.
Trump, açıklamasının devamında İran’da kapsamlı bir yönetim değişiminin gündeme gelebileceğini de ima etti. “Farklı ve daha akıllı zihinlerin hakim olduğu tam kapsamlı bir rejim değişimi yaşanırsa, devrim niteliğinde harika bir şey olabilir” ifadeleri, Washington’un operasyonu yalnızca askeri değil siyasi sonuçlar doğuracak bir hamle olarak gördüğü değerlendirmelerine yol açtı.
Hark adası ve enerji altyapısı vuruldu
Saldırıların ilk dalgasında İran petrol ticaretinin kilit noktası olan Hark Adası’nın hedef alındığı bildirildi. Radar sistemleri, radyo ekipmanları ve liman altyapısının ağır hasar aldığı öne sürülürken, adayı ana karaya bağlayan kritik lojistik hattın da kullanılamaz hale geldiği iddia edildi. Uzmanlar, bu hedefin seçilmesinin Hürmüz Boğazı üzerinden yürütülen petrol sevkiyatını sekteye uğratmayı amaçladığını belirtiyor.
Bölgedeki askeri kaynaklar, Hark Adası’nın yanı sıra Larak ve Keşm adalarının da stratejik hedef listesinde yer aldığını ileri sürdü. Bu üç ada, İran’ın petrol ihracatının büyük bölümünü kontrol eden noktalar arasında bulunuyor. Saldırıların bu merkezlere yönelmesi, küresel enerji piyasalarında da endişe yarattı.
İran’dan topyekün misilleme uyarısı
Saldırıların ardından İran Devrim Muhafızları, sert bir açıklama yayımlayarak artık itidal göstermeyeceklerini duyurdu. Açıklamada, ABD ve bölgedeki müttefiklerinin enerji altyapısının hedef alınabileceği vurgulandı. İranlı yetkililer, “Basra Körfezi’ndeki petrol ve doğalgaz hatları güvenli olmayacak” mesajı verdi.
İran basını, saldırıların Şiraz, Fars ve Tahran çevresindeki altyapı noktalarını da kapsadığını bildirdi. Elektrik, iletişim ve ulaşım hatlarının hedef alındığı iddiaları, İran misillemesi ihtimalinin giderek güçlendiği yorumlarını beraberinde getirdi. İran’ın enerji nakil hatlarına yönelik bir hamlesinin küresel piyasaları doğrudan etkileyebileceği belirtiliyor.
İsrail’in saldırıları genişliyor
ABD ile koordineli hareket ettiği öne sürülen İsrail ordusu, İran’daki ulaşım ve lojistik hatlarını hedef aldığını açıkladı. Demiryolları, köprüler ve enerji üretim tesislerinin vurulacağı duyurulurken, önümüzdeki 24 saatin kritik olduğu vurgulandı. İsrail kaynakları, İran’ın askeri ve ekonomik kapasitesini zayıflatmayı amaçladıklarını belirtti.
Bu gelişmeler, ABD İsrail saldırısının kapsamının genişlediğine işaret etti. İran tarafı hava sahasının bir bölümünü kapatırken, stratejik bölgelerde savunma sistemlerini devreye aldı. Bölgedeki askeri hareketlilik artarken, hava üslerinde alarm seviyesinin yükseltildiği bildirildi.
Diplomasi trafiği hızlandı
Artan gerilim üzerine Türkiye, Pakistan ve Mısır’ın arabuluculuk girişimlerini yoğunlaştırdığı öğrenildi. Diplomatik kaynaklara göre taraflar arasında ateşkes sağlanması için temaslar sürüyor. Ancak İran’ın görüşmelere mesafeli yaklaştığı, ABD’nin ise mevcut teklifleri yeterli bulmadığı bildirildi.
Pentagon’un planlanan brifingi iptal etmesi de dikkat çekti. Bu gelişme, operasyon planında son dakika değişiklikleri olabileceği yorumlarına yol açtı. ABD basını, Trump’ın diplomatik ilerleme sağlanması halinde saldırıyı erteleyebileceğini öne sürdü. Buna rağmen askeri hazırlıkların sürdüğü ve bölgedeki güçlerin yüksek alarm durumunda olduğu ifade edildi.
