İzmir’de sigarayla mücadelede dikkat çekici bir tablo ortaya çıktı. İzmir İl Sağlık Müdürlüğü verilerine göre, 2025 yılı boyunca kent genelindeki sigara bırakma polikliniklerine yaklaşık 18 bin kişi başvurdu. 9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü dolayısıyla yapılan açıklamalarda, hedefin yalnızca başvuru sayısını artırmak değil, aktif sigara içen nüfusu kalıcı olarak azaltmak olduğu vurgulandı.
İzmir genelinde 38 sigara bırakma polikliniği hizmet veriyor
İzmir İl Sağlık Müdürlüğü Tütün ve Diğer Bağımlılık Yapıcı Maddelerle Mücadele Birim Sorumlusu Uz. Dr. Nurcan Şentürk Durukan, kentte halen 38 sigara bırakma polikliniğinin aktif olarak hizmet verdiğini açıkladı. Sağlık Bakanlığı’nın hedefleri doğrultusunda her ilçede en az bir poliklinik açılması için çalışmaların sürdüğünü belirten Durukan, son yıllarda bu alandaki kapasitenin istikrarlı şekilde artırıldığını ifade etti.
Durukan, “Önceki yıl İzmir’de 36 poliklinik vardı. Yeni açılmayı bekleyen birimlerimiz bulunuyor. Amacımız, bu hizmeti hem daha ulaşılabilir hem de daha tanınır hale getirmek” dedi.
Randevuya ulaşmak artık daha kolay
Sigara bırakmak isteyen yurttaşlar için sürecin kolaylaştırıldığını vurgulayan Durukan, Merkezi Hekim Randevu Sistemi (MHRS) üzerinden hem ilçe sağlık müdürlüklerinden hem de hastanelerden randevu alınabildiğini hatırlattı. Bu sistem sayesinde vatandaşların uzun bekleme süreleriyle karşılaşmadan uzman desteğine ulaşabildiği belirtildi.
Yetkililer, özellikle ilk adımı atmakta zorlanan sigara bağımlıları için randevuya erişimin büyük önem taşıdığını ve bu nedenle dijital kanalların aktif şekilde kullanıldığını vurguluyor.
Kişiye özel tedavi ve uzun süreli takip
Sigara bırakma polikliniklerinde standart bir tedavi modelinin uygulanmadığını belirten Uz. Dr. Nurcan Şentürk Durukan, her bireyin bağımlılık düzeyine göre kişiye özel bir yol haritası oluşturulduğunu söyledi. Tedavi sürecinde Sağlık Bakanlığı tarafından ücretsiz olarak sunulan ilaçlar ve destekleyici yöntemler devreye alınıyor.
Durukan, “Her bireyin sigara ile ilişkisi farklı. Bu nedenle ilk görüşmeden sonra kişiye özel bir plan yapılıyor. Kontrol randevuları mutlaka oluşturuluyor ve süreç ortalama bir yıl boyunca yakından takip ediliyor” diye konuştu.
Alo 171 sürecin ayrılmaz parçası
Poliklinik desteğinin yalnızca yüz yüze görüşmelerle sınırlı olmadığını aktaran Durukan, Alo 171 Sigara Bırakma Danışma Hattının sürecin önemli bir parçası olduğunu belirtti. Danışma hattı üzerinden sigara bırakma sürecine giren kişilerin düzenli aralıklarla arandığını söyleyen Durukan, yaşanan zorlukların bu görüşmelerde ele alındığını ifade etti.
Alo 171’in özellikle motivasyonun düştüğü dönemlerde önemli bir destek mekanizması sunduğu vurgulanıyor.
Başarı oranı destekle yüzde 30’a çıkıyor
İzmir’deki başvuru sayısının memnuniyet verici olduğunu dile getiren Durukan, yalnızca 2025 yılında yaklaşık 18 bin ilk başvuru yapıldığını, kontrol randevularıyla birlikte bu sayının çok daha yukarılara çıktığını söyledi. Sağlık Bakanlığı’nın hedefinin bu rakamları her yıl artırmak olduğunu kaydetti.
Tedavinin ücretsiz olmasının önemli bir avantaj sağladığını belirten Durukan, başarı oranlarına ilişkin şu bilgileri paylaştı:
“Bir kişinin kendi başına sigarayı bırakma başarısı yüzde 4 ile 6 arasında değişiyor. Ancak ücretsiz danışmanlık, ilaç desteği ve poliklinik hizmetleriyle bu oran yüzde 30 seviyesine kadar çıkabiliyor. Burada en kritik unsur kişinin kararlılığı.”
En zor süreç yoksunlukla baş etmek
Uzmanlara göre sigarayı bırakma sürecinin en zorlu aşaması, nikotin yoksunluğu ile baş etmek. Bu dönemde yaşanan huzursuzluk, sinirlilik ve odaklanma sorunları nedeniyle birçok kişi yeniden sigaraya yöneliyor. Polikliniklerde yapılan motivasyonel görüşmeler, bu aşamanın daha sağlıklı atlatılmasını hedefliyor.
Durukan, “Kişinin en çok zorlandığı alanlar tek tek belirleniyor ve buna uygun çözümler geliştiriliyor. Gerekirse psikolojik destek için farklı uzmanlara yönlendirme yapılıyor” dedi.
Elektronik sigara uyarısı: Kesinlikle daha az zararlı değil
Son dönemde özellikle gençler arasında yaygınlaşan elektronik sigara ve ısıtılmış tütün ürünlerine de dikkat çeken Durukan, bu ürünlerle ilgili yanlış bir algı oluştuğunu söyledi. Elektronik sigaranın daha az zararlı olduğu ya da bırakma aracı olarak kullanılabileceği yönündeki söylemlerin gerçeği yansıtmadığını vurguladı.
Durukan, “Elektronik sigara kesinlikle daha az zararlı değil. Aksine, bağımlılığı sürdürmekte ve yoksunluk sorunlarını derinleştirmekte. Tütün endüstrisi özellikle aromalı ürünlerle gençleri hedef alıyor. Bu çok ciddi bir risk” ifadelerini kullandı.
Tütün önlenebilir ölüm nedenlerinin başında geliyor
Uzmanlar, tütün kullanımının dünyada ve Türkiye’de önlenebilir ölüm nedenleri arasında ilk sıralarda yer aldığını hatırlatıyor. Bu nedenle sigara bırakma çalışmalarının yalnızca bir sağlık hizmeti değil, aynı zamanda toplumsal bir mücadele olduğu vurgulanıyor.
Durukan, “9 Şubat Dünya Sigarayı Bırakma Günü önemli ama aslında her gün bu mücadele için önemli. Sigarayı bırakmaya kararlı olan herkesi destek almaya davet ediyoruz” dedi.
İzmir’de hedef daha az sigara, daha sağlıklı toplum
İzmir İl Sağlık Müdürlüğü’nün önümüzdeki dönemde hem poliklinik sayısını hem de başvuru oranlarını artırmayı hedeflediği belirtiliyor. Yetkililer, erken yaşta sigaraya başlama oranlarının düşürülmesi ve bağımlılıkla mücadelede farkındalığın artırılması için çalışmaların süreceğini ifade ediyor.
