Türkiye’de milyonlarca sürücüyü ilgilendiren zorunlu trafik sigortası uygulamasında önemli değişiklikler yürürlüğe giriyor. Sigortacılık ve Özel Emeklilik Düzenleme ve Denetleme Kurumu (SEDDK) tarafından hazırlanan yeni düzenleme Resmi Gazete’de yayımlandı. 1 Temmuz 2026 tarihinde uygulamaya alınacak değişikliklerle birlikte trafik kazaları sonrasında yürütülen hasar, değer kaybı ve tazminat süreçlerinde yeni bir dönem başlayacak.
Yeni sistemin en dikkat çekici başlığı ise araçlarda oluşan değer kaybı hesaplamalarının otomatik hale getirilmesi oldu. Buna göre hasar başvurusunda bulunan araç sahipleri ayrıca değer kaybı talebinde bulunmuş kabul edilecek.
Sürücüler için bürokrasi azalıyor
Trafik kazalarının ardından araç sahiplerinin en fazla şikayet ettiği konuların başında değer kaybı başvurularındaki karmaşık süreçler geliyordu. Mevcut uygulamada sürücülerin hasar dosyasının yanı sıra ayrıca değer kaybı talebi oluşturması gerekiyor, bu durum da hem zaman kaybına hem de hak kayıplarına neden olabiliyordu.
Yeni düzenleme ile birlikte bu uygulama sona eriyor. Artık bir araç için hasar dosyası açıldığında sistem otomatik olarak değer kaybı incelemesini de başlatacak. Böylece sürücüler herhangi bir ek işlem yapmadan haklarını kullanabilecek.
Sektör temsilcileri, bu uygulamanın özellikle büyükşehirlerde yaşanan yoğun trafik kazalarının ardından ortaya çıkan iş yükünü önemli ölçüde azaltacağını değerlendiriyor.
Eksper raporları belirleyici olacak
Yeni dönemde araç değer kaybı hesaplamaları doğrudan sigorta eksperleri tarafından gerçekleştirilecek. Hazırlanacak ekspertiz raporlarında aracın mevcut durumu ayrıntılı şekilde değerlendirilecek.
Eksperler hesaplama yaparken aracın;
- Marka ve modelini,
- Yaşını,
- Kilometresini,
- Kullanım geçmişini,
- Daha önceki hasar kayıtlarını,
- İkinci el piyasasındaki değer değişimini
göz önünde bulunduracak.
Bu değerlendirmeler sonucunda ortaya çıkan değer kaybı tutarı eksper raporuna işlenecek ve tazminat hesaplamalarının temelini oluşturacak.
Değer kaybı taleplerinde yeni sistem
Düzenlemeyle birlikte sigorta şirketleri ile araç sahipleri arasında yaşanan anlaşmazlıkların da azaltılması hedefleniyor.
Bugüne kadar farklı yöntemlerle yapılan hesaplamalar nedeniyle ortaya çıkan uyuşmazlıklar, çoğu zaman tahkim veya yargı süreçlerine taşınıyordu. Yeni sistemde standart kriterler üzerinden hazırlanacak eksper raporlarının daha net sonuçlar ortaya koyması bekleniyor.
Yetkililer, bu değişikliğin hem sigortalılar hem de sigorta kuruluşları açısından daha öngörülebilir bir yapı oluşturacağını ifade ediyor.
Hasarlı araçlarda parça kullanımına yeni kurallar
Yayımlanan düzenleme yalnızca değer kaybı hesaplamalarıyla sınırlı kalmadı. Araç hasarı sonrası kullanılacak yedek parçalar konusunda da yeni kriterler getirildi.
Buna göre bir kazada zarar gören orijinal parçanın tamir edilmesi mümkün değilse öncelikli tercih yine orijinal parça olacak.
Araç güvenliğinin korunmasını amaçlayan uygulama kapsamında, değiştirilecek parçaların üretici standartlarına uygun olması esas alınacak. Böylece onarım sonrasında araçların performans ve güvenlik seviyelerinin korunması hedefleniyor.
Otomotiv sektöründe faaliyet gösteren uzmanlar, düzenlemenin ikinci el araç piyasasında güven unsurunu güçlendirebileceğini belirtiyor.
Ağır hasarlı araçlar için süreç değişiyor
Yeni düzenlemenin dikkat çeken başlıklarından biri de ağır hasarlı araçlar için getirilen yeni şartlar oldu.
Bundan sonra eksper raporuyla ağır hasarlı olduğu tespit edilen araçlarda sigorta tazminatının ödenebilmesi için ek belge zorunluluğu uygulanacak.
Araç sahiplerinin, ilgili aracın trafikten çekildiğini gösteren resmi tescil belgesini sigorta şirketine ibraz etmesi gerekecek. Belgede “trafikten çekilmiştir” kaşesinin bulunması şart olacak.
Bu belge sunulmadan herhangi bir tazminat ödemesi gerçekleştirilmeyecek.
Amaç güvenliği artırmak
Düzenlemenin arkasındaki temel hedeflerden biri de ağır hasar almış araçların yeniden trafiğe çıkmasının önüne geçmek.
Uzmanlara göre geçmişte ağır hasarlı bazı araçların çeşitli işlemler sonrasında yeniden kullanıma sunulması önemli güvenlik riskleri oluşturuyordu. Yeni uygulama sayesinde hem araç güvenliği hem de trafikteki can güvenliğinin artırılması amaçlanıyor.
Bu nedenle eksper raporları ve resmi kayıtlar süreçte daha kritik bir rol üstlenecek.
