Türkiye tarımının katma değeri en yüksek kollarından biri olan süs bitkileri sektörü, yaşanan darboğazları aşmak ve dünya pazarındaki payını artırmak için İzmir’de "ortak akıl" toplantısında buluştu. İzmir Ticaret Odası’nın (İZTO) ev sahipliğinde düzenlenen Süs Bitkileri Çalıştayı, sektörün önde gelen temsilcilerini ve ticaret odalarını aynı çatı altında birleştirdi. Ankara, İstanbul, Yalova, Bayındır ve Ödemiş ticaret odalarının üst düzey katılım gösterdiği bu stratejik buluşmada, sektörün kanayan yaraları tek tek tespit edildi. Toplantı sonucunda, çözüm bekleyen 9 kritik başlık belirlenerek, ilgili bakanlıklar ve kurumlarla paylaşılmak üzere kapsamlı bir rapor haline getirildi. Sektör paydaşları, sorunların çözümü noktasında tam bir mutabakat sağlayarak güç birliği mesajı verdi.
Üretimin başkenti İzmir’den dünyaya açılan kapı
Toplantının açılışında konuşan İzmir Ticaret Odası Yönetim Kurulu Üyesi Jülide Tutan, kentin sektördeki tartışılmaz liderliğine vurgu yaptı. İzmir’in bereketli topraklarının ve iklim avantajının süs bitkileri üretimi için eşsiz bir fırsat sunduğunu belirten Tutan, istatistiksel verilerle kentin gücünü ortaya koydu. Tutan, İzmir’in 1718 dekarlık devasa üretim alanıyla Türkiye genelinde lider koltuğunda oturduğunu hatırlattı. Üretimdeki bu liderliğin ihracata da yansıdığını belirten Tutan, İzmir’in Türkiye genelindeki süs bitkileri ihracatının yüzde 13,8’ini tek başına sırtlayarak ikinci sırada yer aldığını ifade etti. Sektörün tarım içindeki en önemli istihdam kapılarından biri olduğuna dikkat çeken Tutan, İZTO’nun kurucu ortağı olduğu Organize Tarım Bölgeleri ile bu potansiyeli daha da yukarı taşımayı hedeflediklerini, lobi faaliyetleriyle de üreticinin sesini Ankara’ya duyurmaya devam ettiklerini dile getirdi.
Stratejik sektörün sırtındaki kambur: Maliyet ve mevzuat
Sektörün sadece ekonomik bir değer değil, aynı zamanda şehirlerin yaşam kalitesini belirleyen stratejik bir alan olduğunu savunan İzmir Ticaret Odası Meclis Üyesi ve 5. Süs Bitkileri, Peyzaj ve Ev Hayvanları Grubu Meslek Komitesi Başkanı Ali Osman Öğmen, yaşanan zorluklara dikkat çekti. Öğmen, üreticinin belini büken yükselen maliyetler, piyasadaki düzensiz yapı ve yoğun ithalat baskısının sürdürülebilirliği tehdit ettiğini vurguladı. Nitelikli iş gücü bulmakta zorlanan sektörün, mevzuat boşlukları nedeniyle de hareket alanının kısıtlandığını belirten Öğmen, hazırlanan raporun Türkiye Odalar ve Borsalar Birliği (TOBB) nezdinde takipçisi olacaklarını ifade etti. Çözüm önerilerinin bir an önce hayata geçirilmesi gerektiğinin altını çizen Öğmen, zaman kaybedilmemesi gerektiği uyarısında bulundu.
Kurtuluş reçetesi masada: Kdv indirimi ve arazi tahsisi şart
Çalıştayda gerçekleştirilen yoğun müzakereler sonucunda, sektörün önünü açacak 9 maddelik bir yol haritası belirlendi. Hazırlanan raporda öne çıkan en radikal talep, süs bitkileri sektörüne yönelik KDV oranının yüzde 10 seviyesine çekilmesi oldu. Vergi yükünün hafifletilmesini isteyen temsilciler, kurumsal muhatap sorununun çözülmesi için de "Süs Bitkileri Daire Başkanlığı"nın kurulmasını talep etti. Mevzuat eksikliklerinin giderilmesinin yanı sıra, sektörün büyümesi için yeni bir destekleme modeline ihtiyaç duyulduğu raporda yer aldı.
Üreticilerin finansmana erişimini kolaylaştıracak kredi modellerinin geliştirilmesi gerektiğini savunan paydaşlar, üretim alanlarının genişletilmesi için de devletten arazi desteği bekliyor. Bu kapsamda Milli Emlak ile Tarım ve Orman Bakanlığı’na ait atıl arazilerin süs bitkileri sektörüne tahsis edilmesi önerisi rapora girdi. İhracatın önündeki en büyük engellerden biri olan yüksek havayolu taşımacılık ücretlerinde indirim yapılması, dış ticaret prosedürlerinin kolaylaştırılması, Ar-Ge çalışmalarıyla ürün çeşitliliğinin artırılması ve vasıflı eleman yetiştirilmesi gibi başlıklar da acil çözüm bekleyen konular arasında sıralandı.
Ticaret odaları tek yumruk oldu
Sektörün geleceğinin masaya yatırıldığı bu kritik zirveye katılımın yüksek olması, çözüm iradesini de güçlendirdi. Çalıştayda İzmir Ticaret Odası 05. Süs Bitkileri, Peyzaj ve Ev Hayvanları Grubu Meslek Komitesi Üyesi Oktay Süleymanoğlu’nun yanı sıra Ankara Ticaret Odası, İstanbul Ticaret Odası, İzmir Ticaret Borsası, Yalova Ticaret ve Sanayi Odası, Bayındır Ticaret Odası ve Ödemiş Ticaret Odası’ndan meclis ve komite üyeleri hazır bulundu. Ayrıca İzmir Ticaret Odası Genel Sekreteri Prof. Dr. Mustafa Tanyeri ve Süs Bitkileri Üreticileri Alt Birliği temsilcileri de görüşleriyle çalıştaya katkı sundu. Tüm katılımcılar, belirlenen 9 maddenin hayata geçirilmesi için ilgili kurumlarla sıkı bir iş birliği yürütülmesi konusunda görüş birliğine vardı.