İklim değişikliğinin yıkıcı etkilerinin en sert hissedildiği kentlerin başında gelen İzmir, kuraklık tehdidine karşı yeni ve teknolojik önlemleri masaya yatırıyor. Özellikle barajlardaki doluluk oranlarının kritik seviyelere inmesi, yerel yönetimi su kaynaklarını koruma ve artırma yönünde farklı arayışlara itti. Bu kapsamda gündeme gelen ve tartışmaları da beraberinde getiren "bulut tohumlama" teknolojisiyle ilgili en net açıklama, İzmir Büyükşehir Belediye Başkanı Cemil Tugay’dan geldi. Tugay, projenin henüz fikir ve araştırma aşamasında olduğunu belirtirken, sürecin bilimsel veriler ışığında ve üniversite onaylı olarak yürütüleceğinin garantisini verdi.
Türkiye’de örneği yok: Maliyet hesabı zorluyor
Konuyla ilgili detaylı değerlendirmelerde bulunan Başkan Tugay, projenin hayata geçirilmesinin önündeki bürokratik ve teknik engellere dikkat çekti. Türkiye’de bu yöntemin daha önce kapsamlı bir şekilde uygulanmamış olmasının, süreç yönetimini zorlaştırdığını ifade eden Tugay, partner firma bulma konusunda sıkıntı yaşadıklarını dile getirdi. Henüz işin başında olduklarını belirten Tugay, maliyet analizlerinin de bu belirsizlik ortamında netleşemediğini söyledi.
Başkan Tugay, atılacak adımların kesinlikle deneme-yanılma yoluyla olmayacağının altını çizdi. Aklındaki yol haritasını, "Üniversitelerin ve yetkin bilim insanlarının onaylayacağı bir çerçeve çizmek" olarak özetleyen Tugay, yurt dışındaki başarılı örneklerin teknik şartnamelerinin incelendiğini belirtti. Henüz somut bir adım atmaya çok yakın olmadıklarını vurgulayan Tugay, "Yapacağımız işi hesapsızca, plansızca herhangi bir zarar doğuracak şekilde yapmayacağımızdan herkes emin olabilir. Bu asla benim tarzım değil arkadaşlarımızda bu konuda hassas" ifadelerini kullandı.
Yanık kremi maddesi doğayı zehirlemez
Kamuoyunda en çok tartışılan konulardan biri olan "kimyasal kirlilik" ve "toprağın zehirlenmesi" iddialarına ise Cemil Tugay kendi mesleki kimliği üzerinden yanıt verdi. Tıp doktoru olmasının verdiği bilgi birikimiyle kullanılan maddeleri analiz ettiğini belirten Tugay, bulut tohumlamada kullanılan gümüş sülfadiaz maddesinin sanıldığı gibi tehlikeli olmadığını savundu.
Bu maddenin tıpta yaygın bir kullanım alanı olduğunu hatırlatan Tugay, "Zararları konusunda söylenenler bence tahmini söylemler bilimsel veriye dayanan söylemler değil. Kullanılan yoğunlaştırıcı madde ben tıp doktoruyum aynı zamanda yaraların tedavisinde kullanılıyor yani yanık merhemi olarak kullanılır gümüş sülfadiaz. Toprağa zarar verecek bir şey değil. Aşırı doz kullanımı da olmaz. Bu işin ölçüsünü kimse kaçırmaz. Bu tür endişeler için henüz çok erken" diyerek endişelerin yersiz olduğunu vurguladı.
Hedef şehir merkezi değil baraj havzaları
Projenin uygulanacağı lokasyon ve zamanlama konusunda da stratejik bilgiler paylaşan Başkan Tugay, işlemin rastgele yapılmayacağını net bir dille ifade etti. Şehir merkezinin üzerinde yapay yağmur oluşturma gibi bir hedeflerinin olmadığını belirten Tugay, asıl amacın kenti besleyen baraj havzaları olduğunu söyledi.
Çalışmanın mantığını, "ehrin üzerinde bunu yapmayız buna herkes emin olabilir. İzmir’in yararlandığı barajların havzalarında biraz daha fazla yağmur yağmasını amaçlayan bir çalışma bana mantıklı geliyor. Şu an için ön raporlarda olumsuz bir şey görmüyorum. Henüz başlamadık başlamaya da çok yakınız diyemem" olarak tanımlayan Tugay, zamanlama konusunda ise yağışsız dönemlere işaret etti. Zaten yağışın bol olduğu kış aylarında bu sisteme ihtiyaç duyulmayacağını, planlamanın daha çok yaz ayları veya kurak geçen dönemler için düşünüldüğünü belirtti. Ön raporlarda herhangi bir olumsuzluğa rastlamadıklarını, ancak projenin başlama tarihini vermek için henüz erken olduğunu sözlerine ekleyen Tugay, sürecin şeffaf bir şekilde yürütüleceğini ve somut adımlar atıldığında İzmir halkının bilgilendirileceğini kaydetti.