Renklerin gece gökyüzünü aydınlatması -neden bilmem- büyüler beni.
Kutlama, coşku, mutlu anlar ile bağdaştırırım havai fişekleri.
O yüzden izlerken hep yüzümde bir gülümseme belirir.... Dİ.
Bunca yıldır, atıldığında çıkan sesi duyar duymaz pencerelere koşturduğum bu müthiş gösterinin, aslında hem insanlar hem de hayvanlar için birçok olumsuz yönü olabileceği hiç aklıma gelmemişti.
HAYTAP'ın konuya dikkat çekmesi sonrasında kısa bir internet araştırması yaptım. Havai fişeklerin başta kuşlar olmak üzere tüm sokak hayvanları için ölümcül tehlike yarattığını; yakınında olan insanlar için ise sağırlığa kadar giden sağlık sorunlarını beraberinde getirdiğini gördüm.
Havai fişekler yüzünden ölen kuşlardan, deliye dönen köpeklere kadar birçok hikaye okudum.
Bize eğlenceli gelen havai fişekler hayvanlar için tam bir kabus.
Mesela yakında havai fişek patladığında ev köpeklerinin kaçmaya çalıştığı, kapılara çarptığı hatta camları kırarak kendilerini pencereden dışarı atmaya çalıştıkları görülmüş. Sokak köpeklerinin ise o panikle yola fırlayıp arabaların altında kaldığı örnekler mevcut.
Amerika'daki hayvan barınaklarının raporuna göre geniş çaplı havai fişek gösterilerinin olduğu özel günlerde, ölen ya da kaybolan hayvan sayısında artış gözlemlenmiş.
Yine havai fişek gösterilerinin ardından tavukların yumurta sayılarının düştüğü; kuşların bir daha yuvalarını bulamadığı ve bu nedenle başka yuvalara zarar verdiği; balıkların havai fişeklerin denize düşen parçalarını yiyerek öldükleri de tespit edilmiş.
2003 yılında New York'taki yeni yıl kutlamalarında 2 bin civarında kuşun panikten ve yanarak öldüğü tespit edilmiş. Daha saymakla bitmeyecek, yerimize sığmayacak kadar çok zararları var havai fişeklerin.
Üstelik son zamanlarda canım ülkemde havai fişek kullanımı giderek artıyor. Eskiden yılbaşı, 29 Ekim, 30 Ağustos gibi önemli günlerde yapılan ve özel bir olay olan havai fişek gösterileri artık düğünleri bırakın kına gecelerinde bile karşımıza çıkar oldu.
Bu yılbaşında evimin hemen karşısındaki küçük restoran da havai fişek fırlatmaya karar verdi. Mahallenin orta yerinde patlattılar havai fişekleri. Üstelik fazla yukarı da çıkamadı. 3. kattaki evimin pencesinin önünde havai fişekler patlamaya başladı. Uzaktan davulun sesi hoş gelir misali, uzaktan havai fişek de daha güzel, daha özel, daha masum görünüyormuş meğer. Bu kadar yakındayken ne kadar rahatsız edici olduğunu ilk defa bu sene farkettim. Ben kulaklarımı tıkarken, kedim Duman'ın yere yapışıp, komandolar gibi sürünerek koltuğun altına kaçtığını farkettim. Garibim, sesler durunca bile bir süre kafasını dışarı çıkaramadı. Sonunda ben zorladım da çıkardım koltuğun altından. Kalbi hala gümbür gümbür atıyordu.
Sokaktaki kedileri düşündüm. Bizim kız evde bu kadar korktuysa sokaktaki kediler, köpekler ne yapmıştır. Mesela soğukta, karnını doyurabilmek için çöp tenekesinde yemek arayan bir kedicik hemen dibinde patlayan havai fişek yüzünden ne yaptı, nerelere kaçtı?
Bizim bile kulaklarımız, dibimizdeki bu gösteri ile çınlarken, kimbilir bizden kat kat iyi duyan hayvancıklar nasıl hissetti.
HAYTAP İzmir Temsilcisi Esin Önder, "Havai fişek gösterileri yerine neden ışık gösterileri yapılmıyor?" diye soruyor.
Çok haklı. Işık gösterileri, hologram gösterileri bence de havai fişek gösterilerine alternatif olabilir. Üstelik doğaya da zarar vermez.