GÜNCEL BİLGİLER
TÜRKİYE
Cumhurbaşkanı Erdoğan, milletvekilleriyle iftar programında bir araya geldiği konuşmasında;
“Öldürmenin, katletmenin, haydutluğun, soykırımın ve soykırımcıların değil; hakkın, hakikatin nerede olursa olsun insanı yaşatmanın tarafındayız. Mazlumların gözyaşını dindirmenin, zulmü engellemenin tarafındayız.” dedi.
Erdoğan, "Kardeş ülkelere yönelik drone ve kamikaze saldırıları da istikrarsızlığı derinleştirdi. Ülkemizi bu tehlikelerden uzak tutmak için tüm önlemleri alıyoruz. Sorunların masa başında adil ve hakkaniyetli bir çözümü için yoğun gayret sarf ediyoruz. Ateş daha fazla yayılmadan, kardeş ülkeler arasına daha fazla husumet girmeden tüm imkânlarımızı seferber ettik." ifadelerini kullandı.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, saldırılarla ilgili olarak:
“Bu meselenin askeri, güvenlik, siyasi, ekonomik ve enerji boyutlarını ayrı ayrı çalışıyoruz; olası senaryolara göre atılabilecek adımlar üzerinde hazırlıklarımızı sürdürüyoruz. Bizim temel isteğimiz, talebimiz net: Karşılıklı saldırılar bir an önce dursun ve yeniden diplomasiye dönülsün." dedi.
Dışişleri Bakanı Hakan Fidan, savaşın asgari şartla "askeri yetersizlik", azami şartla da "rejim değişikliği" ile sona erebileceğini öne sürdü. Türkiye’nin bölgesel temaslarını sürdürdüğünü belirten Fidan, İran’da 20 bine yakın Türk vatandaşı bulunduğunu açıkladı.
Fidan, "İran’ın bölgedeki saldırılarının Türkiye’ye yönelme ihtimali var mı?" sorusuna, "İran konusundan bağımsız olarak konuşuyorum: Türkiye kendini her zaman korur. Bunun için gerekli iradeye de yeteneğe de sahibiz." yanıtını verdi.
Ticaret Bakanı Ömer Bolat, bölgede yaşanan ve küresel ölçekte etkileri hissedilen gelişmeler çerçevesinde Türkiye’nin İran ile olan gümrük kapılarındaki mevcut durumun kapsamlı biçimde değerlendirildiğini, gelişmelerin gümrük teşkilatı tarafından anbean takip edildiğini ve tedbirlerin sürekli yenilendiğini söyledi.
Millî İstihbarat Akademisi tarafından yayımlanan “Jeopolitik Rekabetin Dönüşümü, Yeni Meydan Okumalar ve Türkiye” başlıklı rapor, savaşın doğasının köklü biçimde değiştiğini ortaya koydu. Rapora göre tank, top ve füze yeniden sahaya dönmüş olsa da artık tek başına belirleyici değil. Asıl üstünlük; veri işleme kapasitesi, yapay zekâ entegrasyonu, uzay erişimi ve kritik tedarik zincirlerini kontrol edebilme becerisiyle sağlanıyor.
MEDYADAN
İran'ın Mehr haber ajansı, havaalanında bir pistin arkasından yükselen duman bulutu görüntüsünü yayınlayarak "Amerikan-Siyonist teröristler Mehrabad Havalimanı çevresine saldırdı" haberini geçti.
Kıbrıs Postası:
“ABD ve İsrail’in İran’a yönelik başlattığı savaşın dördüncü gününde Kıbrıs’ta güvenlik önlemleri artırıldı. Ağrotur Üssü’nde alarm seviyesi değiştirilirken, Fransa ve Yunanistan füze sistemleri, fırkateynler ve F-16’larla Güney Kıbrıs’a destek kararı aldı. Hatalı alarm mesajı ve drone olayı ise adadaki gerilimi yükseltti.”
İngiliz basını:
ABD Başkanı Trump, İngiliz basınına verdiği röportajda İngiltere Başbakanı Starmer’ı İran savaşındaki tavrı nedeniyle sert sözlerle hedef aldı. Fransa ve Almanya'nın performansını öven Trump, "İngiltere farklı davrandı." dedi.
Avrupa basını:
Avrupa’da gaz fiyatlarındaki artış yüzde 100'ü aştı.
Lübnan resmi ajansı NNA:
İsrail uçakları Lübnan'ın güneyindeki Sur kentine bağlı Semaiye, Hiniyye, Mansuri, Mecdel Zon, Mahrune, Tayr Felsay, Kana, Şiaytiye ve Bazuriyye beldeleri ile Nebatiye vilayetine bağlı Kalviye, Kana, Hasada, Hırayc Tayr Debe beldelerine saldırılar gerçekleştirdi.
NATO
NATO Genel Sekreteri Mark Rutte, NATO'nun İran'a yönelik saldırılara katılma planı olmadığını ifade ederek, "Bu net bir şekilde Amerikalılar ve İsrailliler tarafından yürütülen bir harekât." dedi.
ABD
ABD, Kuveyt'teki büyükelçiliğini "bölgesel gerilimler nedeniyle" geçici olarak kapattı.
Trump, İran'ın liderlerini ve ordusunu kaybettiğini ifade ederek, "Konuşmak istediler. Artık çok geç." dedi.
ABD Başkanı Trump, askeri mühimmat stoklarının iyi durumda olduğunu belirterek, "Sınırsız bir tedarik kapasitesine sahibiz. Savaşlar bu silahlarla sonsuza dek başarılı şekilde sürdürülebilir. Büyük zafer kazanmaya hazırız." dedi.
ABD Başkanı Donald Trump, Suudi Arabistan'ın başkenti Riyad'da bulunan ABD Büyükelçiliği'nin 2 İran dronu ile vurulmasının ardından ilk açıklamasını yaptı. Trump, "Cevabımızı yakında göreceksiniz." dedi.
CENTCOM'dan yapılan açıklamada, "Şu ana kadar İran'a ait 17 savaş gemisini batırdık. Basra Körfezi'nde, Hürmüz Boğazı'nda ve Umman Denizi'nde artık hiçbir İran gemisi seyir halinde değil." ifadelerine yer verildi.
ABD Temsilciler Meclisi Üyesi Thomas Massie, dış politika tartışmaları sürerken dikkat çeken bir açıklama yaptı:
"Dünyanın öbür ucundaki bir ülkeyi bombalamak, Epstein dosyalarının ortadan kalkmasını sağlamayacak."
İNGİLTERE
İngiltere Başbakanı Keir Starmer, İran insansız hava araçlarının hedefi olan Güney Kıbrıs Rum Yönetimi'ndeki (GKRY) İngiliz üssünün ABD tarafından İran'a yönelik hava saldırılarında kullanılmadığını söyledi.
İSRAİL
İsrail, İran'a karşı yaptığı saldırılar sonrası OHAL'i 12 gün daha uzatma kararı aldı.
İran Devrim Muhafızları Donanması, Hint Okyanusu'nda bir Amerikan destroyer gemisini Qadr 380 ve Talaie füzeleriyle vurduğunu duyurdu. Geminin yakıt ikmali yaparken hedef alındığı ve güvertede büyük yangın çıktığı bildirildi.
İsrail, Beyrut'taki Hizbullah'a ait bir komuta merkezini vurduğunu açıkladı.
İsrail savaş uçakları, istihbaratın yönlendirmesiyle Tahran’daki noktalara ek saldırı dalgası düzenledi. Tel Aviv yönetimi, ABD ortaklı kapsamlı operasyonların devam ettiğini duyurdu. İran, Natanz nükleer tesisine saldırı yapıldığını bildirdi.
İRAN
İran, geçiş yasağına uymayan 10 petrol tankerinin vurulduğunu açıkladı.
ABD-İsrail saldırısında hedef alınan İran'ın Hürmüzgan eyaletindeki ilkokulda 165 kişi hayatını kaybetti. Kız öğrenciler ve personel için toplu cenaze töreni düzenlendi.
İran Devrim Muhafızları Sözcüsü Ali Muhammed Naini, ABD ve İsrail'e "aralıksız saldırılara hazır olun" uyarısında bulundu.
Askeri operasyonun dördüncü gününde çatışmalar şiddetlenirken, sivil can kayıpları trajik bir boyuta ulaştı. İran Kızılayı, toplam can kaybının 232 kişi artarak 787'ye ulaştığını duyurdu.
İran Devrim Muhafızları tarafından yapılan açıklamada, "Hürmüz Boğazı kapatıldı, geçmeye çalışan her gemiye saldıracağız ve ateşe vereceğiz." denildi. İran, Umman ve Birleşik Arap Emirlikleri'nin kontrolündeki Hürmüz Boğazı, küresel enerji ticaretinin yüzde 20'sinin geçtiği en stratejik deniz geçitlerinden biri olarak biliniyor.
İran Devrim Muhafızları, "Hürmüz Boğazı bölgesine gelmeyin. Petrolün fiyatı 82 dolara ulaştı ve dünya kesinlikle en az 200 dolara ulaşmasını bekliyor. Petrol boru hatlarına da saldıracağız ve bölgeden tek bir damla petrolün çıkmasına izin vermeyeceğiz." dedi.
Dünyanın kritik ticari güzergâhlarından olan Hürmüz Boğazı, ABD'nin İran'a saldırmasının ardından kapatıldı. Özellikle petrol ticaretinin can damarlarından biri olan körfezin kapatılması iki büyük tedarikçi Çin ve Hindistan için sıkıntıya neden olacak. Körfezin kapatılmasıyla tankerler Hürmüz'ün her iki yakasına birikti. Bu gelişmelerden petrol fiyatları nasıl etkilenecek?
Ağrı, Van ve Hakkari'de bulunan İran sınır kapılarından günübirlik yolcu geçişleri karşılıklı olarak durduruldu. Van'daki Kapıköy sınır noktasındaki durumla ilgili ise çelişkili haberler geliyor.